6 Adımda Korkulardan Kurtulmak
“Korku, hurafelerin ana kaynağı ve zulmün de en önemli kaynaklarından biridir. Korkuyu yenmek bilgeliğin başlangıcıdır. “– Bertrand Russell
Kararlarımız yalnızca mevcut zamanı değil, geleceğimizi de etkileyen en önemli yaşam bileşenlerindendir. Karar verirken duygularımız bizi yönlendirir. Olumlu duygular, bir şeyi sürdürmeye katkıda bulunurken, korku ve öfke gibi olumsuz duygular, onları ortadan kaldırana kadar bizi zor durumda bırakabilir ve engeller oluşturabilir.
Karar verirken önceliğimiz kendimizi korumak olduğundan, korkularımız daha ön planda olurlar. Korku, insanın hayatta kalabilmesine yardımcı olan bir duygu halidir. Nasıl ağrılar, bedenin tehlikeyi haber veren alarm fonksiyonu ise, korkunun da hayati bir önemi vardır. Örneğin korkmadan ve ağrı hissetmeden ateşe yaklaşabilseydik, hayati tehlikeye sebep olacak yanıklara maruz kalmamız çok kolay olurdu.
Hayatımızdaki bir çok önemli durumu, bazen bilinçli olarak, bazen de tamamen farkında bile olmadan korkularımızın yönetmesine izin veririz.
Çünkü, adım atmadan önce risk analizi yaparız ve ortaya çıkan tablo bizi korkutursa, adım atmaktan vazgeçip, konfor alanımızda kalmaya devam ederiz.
Korkularımız bizi koruduğu için, bir yere kadar bundan faydalanmak iyidir. Ancak korku duvarlarıyla ördüğümüz kendi hapishanemizi oluşturmuşsak, o zaman bu sıkıntılı durumu tespit edip, değiştirmeliyiz.
Korkularımızın bizi pranga mahkumları haline getirmesine izin vermemeliyiz.
İşe korkularımızı analiz etmekle başlayabiliriz.
Rachman’a göre (1997), korkular ayrı ancak çoğu zaman beraber olabilen üç yolla kazanılır:
- Doğrudan Şartlanma: Bir çocuğun köpek tarafından saldırıya uğradıktan sonra duyduğu korku.
- Modelleme: Bir çocuğun büyüklerinin korkularını izlemesiyle öğrendiği korkular.
- Yanlış Bilgilendirme: Depremi tanrının cezalandırması olarak anlatmak.
En sık görülen 10 korku değerlendirildiğinde, bunların genelde modelleme ya da yanlış bilgilendirme sonucu oluştuğu görülmüştür. Bu da demek oluyor ki; genelde kendi korkularımızı kendimiz yaratıyoruz.
Korkularınızı bir düşünün; eminim farklı köklerden gelenleri de fark edebilirsiniz.
Korkularımızı bulup, köklerine inip, onları çözdüğümüzde artık eskisi kadar güçlü olamazlar.
Bazen bilgi, bazen de bilgisizlik bizi korkutur. Öğrenilmiş korkularda, büyürken başkalarının korktuğu şeylerden korkmayı öğreniriz. Yani yaşarken, korku bilgisi bize geçer. Diğer yandan, anlam veremediğimiz, bilmediğimiz şeylerden de korkarız. Çocukken karanlıktan korkarız, ilerisini tahmin edemediğimiz bir işe girmekten korkarız, tanımadığımız biriyle yakınlaşmaktan korkarız, lunaparkta dönmedolaba binmekten korkarız… Dönmedolabı denedikten sonra, çok hoşumuza gitme ihtimali de aslında ilk baştaki korkunun ne kadar yersiz olabildiğinin bir göstergesidir. Bu gibi bir çok şey de bilgisiz ve deneyimsizlikle gelen korkulardır.
Korkularımızın üstesinden gelmenin 6 yolu
- Korkunu tespit et
İlk adım, korkunuzu tanımlamaktır. Yükseklik korkusu mu? Başarısızlık korkusu? Başarı korkusu mu? İletişim mi? Değişiklik mi? Bunu tanımlamak, neden bu korkulara sahip olduğunuza dair birçok şeyi açığa çıkarmanıza yardımcı olacak ve ayrıca bir eylem planı belirlemenize ve hedeflerinizi geliştirmenize yardımcı olacaktır.
- Korkunun belirtilerini bul
Korkunuzu anlamak, üstesinden gelmek için çok önemlidir. Nasıl oluşuyor? Sizi nasıl hissettiriyor? Korktuğunuzda mideniz mi bulanıyor? Panik ve gerginlik mi yaratıyor? Korkunun yoğunluğu, bunun ne kadar derin bir korku olduğunu ve sizi hem fiziksel hem de duygusal olarak nasıl etkilediğini gösterir.
- Korkunun etki alanını belirle
Bu korku, hedeflerinize ulaşmanıza, gelecekteki başarılarınıza engel mi? Bu sorulara verilecek dürüst cevaplar, onu ortadan kaldırmak için ne kadar plan yapman gerektiğini belirlemenize yardımcı olacaktır.
- Korkunun gerçekliğini sorgula
Korkunuz kendi kendine üretilmiş olabilir. Gelecek korkusu gibi şu anda gerçekleşmemesine rağmen gerçek gibi görünür ve hissettirir. Kendinizi “Ya başaramazsam?” “Ya benden hoşlanmazsa?” “Ya fikirlerime gülerlerse” – bunlar genellikle kendimize koyduğumuz yapay engellerdir.
- Korkunu eğit
“Korkular bize öğretilir ve eğer istersek, eğitilebilir.” —Karl Augustus Menninger
Bazı korkular kişisel deneyimlere, çocukluk travmasına veya istismara hatta trajediye, kayıp ve kedere dayanır. Diğerleri kültürün ve geçmiş deneyimlerin bir sonucudur. Korkularınızın sebebini bulmak, onları çözmenin en önemli ilk adımıdır.
- Harekete geç
Somut bir planınız olsun. Örneğin topluluk önünde konuşma korkusunun, üstesinden gelmek için yakınlarınızdan yardım isteyin. Korkunuzu paylaşın ve küçük gruplar halinde pratikler yapmaya başlayın. Korkularınızın üzerine gidin, planlı ve temkinli denemeler yapmaktan çekinmeyin.
Veee bir kitap tavsiyesi yapmadan tabi ki sizi bırakmammm 🙂
Robin Sharma sevdiğim yazarlardan biridir. Yazdığım notlar arasında bulduğum aşağıdaki paragrafını kim bilir hangi kitabında okudum. Set halinde aldığım bu kitapları keyifle tavsiye ediyorum. Aşağıdaki bir paragrafın, gün gelip tekrar okuduğumda, bu yazıyı yazmama sebep olacağını hiç düşünmezdim.
Bazen, bazı şeyleri sadece içinizden geldiği için yapın. Başka sebep aramayın. Bazı sebepler, zamanı gelince ortaya çıkar, siz ararken değil.
Korkularınla Yüzleş
Hayatta bize engel olan, görünmez korku mimarisidir. Korku, bizi rahatlık bölgelerimizde tutar ve bu da açıkçası, aslında yaşayabileceğimiz en güvensiz yerdir. Hayattaki en büyük risk, hiç risk almamaktır. Ancak korktuğumuz şeyi her yaptığımızda, korkunun bizden çaldığı kudreti geri kazanırız, çünkü diğer tarafta güçlü yönlerimiz ikamet eder. Gelişim ve ilerlemenin rahatsızlığını göze aldığımız her seferinde, daha da özgürleşiriz. Ne kadar çok korkuyu aşarsak, o kadar kuvvetleniriz. Bu şekilde, hem korkusuz hem de güçlü hale geliriz ve böylece hayallerimizdeki gibi bir hayat sürebiliriz. Robin Sharma
Sevgiyle…
